Insulinooporność u dzieci - Dieta w Insulinoodporności

Co to jest insulina i jakie pełni funkcje w organizmie?

Insulina, to anaboliczny hormon produkowany przez trzustkę, którego głównym zadaniem jest transportowanie glukozy do tkanek.

W jaki sposób rozwija się insulinooporność?

Objawy insulinooporności

- nadmierna senność po dużych posiłkach,

- przyrost masy ciała i kłopoty ze schudnięciem,

- obniżenie nastroju, kłopoty z koncentracją, rozdrażnienie, „mgła mózgowa”,

- bóle głowy, bóle stawów,

- ciągłe zmęczenie,

- apetyt na słodycze.

Rogowacenie ciemne – symptom insulinooporności u dziecka

Charakterystyczne brązowe przebarwienia i brodawkowate rozrosty naskórka na skórze karku, pod pachami i pachwinami wymagają dalszej diagnostyki w kierunku zespołu metabolicznego.

Jakie zagrożenia niesie insulinooporność u dzieci?

Insulinooporność zwiększa ryzyko nieprawidłowej tolerancji glukozy, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego krwi, zespołu metabolicznego i rozwoju policystycznych jajników u dziewczynek.

Insulinooporność stan na zawsze?

Lecznie insulinooporności opiera się przede wszystkim na zmianie stylu życia i odżywiania, wprowadzeniu odpowiedniej aktywności fizycznej, niekiedy wskazane jest włączenie leczenia farmakologicznego. Wskutek tych działań, które muszą być długoterminowe, komórki mogą stać się bardziej wrażliwe na insulinę. Nie jest to jednak jednoznaczne z tym, że trzustka zacznie produkować mniej insuliny. Osoba z insulinoopornością już zawsze będzie miała tendencję do tycia oraz zachorowania na cukrzycę – zarówno ciążową, jak i typu I lub II.

Nie u każdej osoby z insulinoopornością rozwinie się cukrzyca, duży wpływ ma środowisko, tryb życia i genetyka.

Dobry start dla dziecka

Kobieta w ciąży, która ma cukrzycę ciążową, insulinooporność czy nadwagę powinna szczególnie zadbać o odpowiednie żywienie, żeby dać dziecku większe szanse na uniknięcie insulinooporności. Ryzyko insulinooporności i otyłości u dziecka zwiększa się również wtedy, kiedy mama w ciąży głodzi się i stosuje duże restrykcje żywieniowe. Okres ciąży to początek programowania dziecka, kształtowania jego odpowiedniej mikroflory jelitowej, późniejszych nawyków żywieniowych i ogólnie zdrowia, dlatego tak ważne jest, aby kobiety w ciąży dbały o zdrową i zbilansowaną dietę.

WHO zaleca karmienie piersią do 6 miesiąca życia dziecka, co powinno zmniejszyć ryzyko otyłości i insulinooporności u dziecka.

Czynniki ryzyka insulinooporności

Głównym czynnikiem jest niewłaściwa dieta, brak aktywności fizycznej, a także nadmierny przyrost tkanki tłuszczowej i otyłość.

Warto zaznaczyć, że tkanka tłuszczowa jest wbrew pozorom „żywa” i produkuje hormony, które mają przeciwstawne działanie do insuliny lub hamują efekt jej działania. Nadmiar wolnych kwasów tłuszczowych, które wydziela tkanka tłuszcza przyczynia się do jeszcze większego wydzielania glukozy we krwi i dalszej wzmożonej produkcji insuliny.

Inne przyczyny insulinooporności są powiązane z gospodarką hormonalną organizmu, nadmiarem kortyzolu, chorobami tarczycy, hormonem wzrostu, czy androgenami (powiązanie z tzw. zespołem policystycznych jajników)

Jak zdiagnozować insulinooporność (IO) u dziecka?

Na podstawie wyniku stężenia glukozy i insuliny we krwi należy wyliczyć tzw. wskaźnik HOMA-IR.

HOMA-IR (mmol/l x µU/ml) = glukoza (mmol/l) x insulina (µU/ml)/22,5

Prawidłowy wynik wynosi ok. 1. Powyżej 2,0 diagnozuje się insulinooporność.

Najdokładniejszą metodą oceny IO zarówno u dzieci, młodzieży, jak i dorosłych, jest wykonanie krzywej glukozowej i insulinowej przy obciążeniu glukozą na czczo 75g. Wyniki należy skonsultować z endokrynologiem lub diabetologiem dziecięcym.

Pierwszym krokiem do leczenia jest zmiana diety i aktywności fizycznej. Jeśli jednak efekty nie są widoczne, krzywa cukrowa jest również nieprawidłowa, a dziecko skończyło 8 r.ż. należy włączyć leczenie metforminą.

Insulinooporność u dzieci jest stanem fizjologicznym w okresie dojrzewania.